Porady psychologa

Komunikacja międzyludzka stanowi oś funkcjonowania człowieka w relacji społecznej. Komunikacja dzieli się na werbalną i niewerbalną. Ta druga jest często niezauważana i pomijana. Tymczasem stanowi ona klucz do sukcesu w relacjach interpersonalnych.

Na komunikację niewerbalną składają się:

-          gestykulacja,

-          wyraz mimiczny twarzy,

-          wygląd,

-          dźwięki paralingwistyczne (chrząkanie, mlaskanie itd.),

-          wymiana spojrzeń,

-          pozycja ciała podczas rozmowy,

-          szybkość mówienia, ton głosu,

-          dystans fizyczny.

Aby osiągnąć sukces zarówno w życiu zawodowym, jak i prywatnym należy dostosować sygnał niewerbalny do okoliczności przekazu. Przykładowo w sytuacji publicznego występu wypada mówić spokojnie, wyraźnie. Nawet ekspert w danej dziedzinie wypowiadający się szybko, łamiącym głosem, w dodatku odwrócony tyłem do słuchaczy nie wzbudzi zaufania, ani nie będzie w stanie skutecznie oddziaływać na odbiorcę komunikatu.

Dlatego komunikacja niewerbalna powinna być spójna z werbalną. Najlepiej postrzegani są ludzie, którzy swoją osobą prezentują spójny wizerunek. To znaczy ich wygląd, gesty, ton głosu współgrają z tym co mówią. Zatem bardzo często, aby osiągnąć sukces należy się zastanowić, czy komunikaty niewerbalne, które wysyłamy nie powodują niepokoju, dysonansu poznawczego u odbiorcy.

Małgorzata Pieczątka

Dla rozwoju człowieka krytyczny jest wiek dojrzewania oraz dzieciństwo. Dochodzi wtedy do znaczących zmian fizycznych oraz psychicznych. Jednym z kluczowych procesów rozwojowych w sferze psychiki jest myślenie. Na przykładzie rozumienia choroby przez dzieci można zaobserwować, jak na swoim poziomie poznawczym rozumieją własne ciało oraz otaczający świat.

-W fazie myślenia przedlogicznego, która trwa do 7 roku życia, dziecko w rozumieniu choroby nie odróżnia przyczyny od efektu (jest to tak zwane myślenie koliste). Przykładowo dla dziecka pojęcie zakażenia rozwija się w momencie kiedy dzieje się zdarzenie powiązane z chorobą. Dziecko może utożsamiać dane zdarzenie z chorobą. Może to prowadzić do myślenia, że choroba to kara za zrobienie czegoś niewłaściwego. Maluchy myślą często, że choroba jest równoznaczna z  mierzeniem temperatury, albo spędzaniem czasu w łóżku.

- Faza myślenia konkretnego (logicznego) przypada na okres między 7 a 11 rokiem życia. Dzieci potrafią wyjaśnić chorobę za pomocą ograniczonego ciągu przyczynowo- skutkowego, łączą z nią na przykład problemy w środowisku (np. niskie temperatury, czy palenie papierosów powoduje zmiany w ciele, a w ostateczności chorobę).

- Po 11 roku życia rozwija się myślenie abstrakcyjne wraz z rosnącą wiedzą biologiczną. Dzieci potrafią już nazywać oraz rozumieją interakcję wielu przyczyn. Wiedzą także jakie zmiany, procesy zachodzą wewnątrz organizmu.

O chorobie należy rozmawiać z dzieckiem na aktualnym poziomie jego rozwoju. Małemu dziecku można wytłumaczyć chorobę przez zabawę, lub rysunek. Przykładowo można pokazać, że lalka jest chora i na tej podstawie wytłumaczyć jak będzie przebiegać wizyta u lekarza. Należy jednak pamiętać, że dzieci różnią się w zakresie faz rozumienia (dzieci przewlekle chore mogą rozumieć więcej). Dlatego do każdego przypadku należy podchodzić indywidualnie.

Małgorzata Pieczątka